D Vitamini (Vitamin D)

Kalsiferol olarak da bilinir. Yağda eriyen vitaminlerden biridir. Besinlerde doğal olarak çok az bulunur. Esas kaynak güneş ışığı ile derinin temas etmesidir.

Dehidratasyon, Dehidrasyon (Dehyration)

1. Kuruma, vücuttan veya besinlerden su kaybı. 2. Sodyum, klor ve potasyum iyonlarıyla birlikte vücuttan aşırı su kaybedilmesi. Dehidratasyon, kayıpların oranına göre hafif veya ağır seyreder. Yüzde 2 oranında su kaybı hafif dehidratasyonu gösterir. Bu oran % 15 e ulaştığında hayati tehlike başlar ve kayıp %20ye  ulaştığında ölümle sonlanabilir.

Demir (Iron)

Elzem iz elementlerinden biri. Kırmızı kan hücrelerinde hemoglobinin, kasta ise miyoglobinin yapısında bulunur. En iyi  hem olmayan demir kaynakları, sırasıyla yeşil yapraklı sebzeler, kurubaklagiller, kuruyemişler, yağlı tohumlar, pekmez, kurumeyveler, bulgur, tam buğday veya çavdar unundan yapılmış ekmektir. Bazı besinlerde demir emilimini güçleştiren ögeler bulunmaktadır. Bunlar oksalatlar,fitatlar, fazla  miktarda fosfor ve sülfürlü maddelerdir. Posa içeriği yüksek olan sebze , meyve ve tahıllardaki demir emilimi %4-5 iken hayvansal besinlerdeki demirin emilimi % 15-30 arasındadır.

Deri kıvrım kalınlığı ölçümleri (Measurements of skinfold thickness)

Deri kıvrım kalınlığı ölçümlerinin prensibi deri altı yağ deposunun büyüklüğünü belirlemek, bu değerden toplam vücut yağını hesaplamaktır. Deri kıvrım kalınlığı vücudun farklı bölgelerinden ölçülebilmektedir. Bunların başlıcaları, triseps, biseps,subskapula ve suprailyak ölçümlerdir. Deri kıvrım kalınlığının farklı bölgelerden yapılmasının nedeni, deri altı yağ deposunun vücutta anatomik yönden farklı dağılım göstermesidir.

Dinlenme metabolizma hızı,DMH (Resting Energy Expenditure, REE)

Sıcaklığın 20-25C  Olduğu bir ortamda kişinin dinlenme pozisyonunda harcadığı enerjidir. Bazal metabolizma hızından farklı olarak sabahleyin ve açlık durumunda ölçülmesi gerekmez. Bu nedenle DMH bir önceki öğünün termik etkisini de içerir. BMH ile DMH arasındaki farklılık % 10 un altında olduğundan bu terimler birbirleri yerine kullanılabilmektedir.

Disfaji (Sysphajia)

Yutma güçlüğü. Özefagus veya orofarenskteki mekanik veya paralitik bir bozukluk sonucu oluşur.

Diüretik (Diuretic)

İdrar atımını arttıran maddeler.

Diyabet (Diabetes)

Şeker hastalığı. Sözcük diyabet olarak tek başına kullanıldığında “diabetes mellitus, DM” anlaşılır. DM insülin olmaması, azlığı veya vücut tarafından kullanılamamasına bağlı olarak ortaya çıkan semptomlar bütünü olarak tanımlanır. Bu semptomlar aşırı susama (polidipsi), aşırı idrara çıkma (poliüri) ve aşırı yeme (polifaji) dir. Diyabetin insüline bağımlı (Tip I) ve insüline bağımsız (Tip II) olmak üzere başlıca iki tipi vardır.

Diyet (Diet)

1) Düzenli olarak tüketilen besinler ve içecekler.

2) Zayıflama amacıyla hazırlanmış besinleri tüketme.

3) Tedavi veya koruma amacıyla tüketilecek besinlerin çeşit ve miktarlarının düzenlenmesi.

Diyet posası (Dietary fiber)

Bitkisel besinlerin ince barsak enzimleri tarafından sindirilemeyen kısmıdır. Posa İngilizce fiber ve roughage terimleri ile ifade edilir ve bu terimler genelde birbirleriyle eş anlamlı olarak kullanılır. Posa, suda çözünen ve çözünmeyen iki grup maddeden oluşur. Diyet posasının en zengin kaynakları kurubaklagiller, tahıllar, sebzeler ve meyvelerdir. Kepek, esas olarak buğdaydan elde edilir ve çoğunlukla çözünmez posa içerir. Barsaklarda suyu tutarak yumuşak ve hacimli bir dışkı oluşturur. Meyve, sebze, kurubaklagil ve yulaftaki posa çoğunlukla çözünebilir posadır. Barsakta yumuşak bir jel oluşturarak besinlerin barsaktaki hareketini yavaşlatır.

  • 1
  • 2